Sfera Shqipe - 9 Mbi luften civile, burrat e shtetit, dhe gjera te tjera tragjike (04 Mars 2019)

 

Artikuj ne shtypin nderkombetar hedhin idete e pranveres ballkanike. Nderkohe mediat shqiptare ftojne dhe u japin ze njerezve te cartur qe flasin per protesta e lufte civile. Duke u bere keshtu qellimisht ose jo, zedhenes te rremujes dhe idiotsise.

Shqiperia eshte Mesdhe, Ballkan, vendi ku kane lindur e qarkullojne bashke me gjakun elementet tragjike te fantazise.

Ne Shqiperi nuk ka as pranvere, pervec faktit fizik te 300 diteve diell, dhe as lufte civile.

Lufta civile eshte kur nje pjese e qytetareve te nje vendi ngrihen ndaj nje pjese tjeter.

Ne vendin tone aktualisht ka vetem protesta politike opozitare. Me qellimin e vetem, dhe te deshperuar do theksoja, qe te cojne vendin ne krize. Keshtu, te marrin pushtetin.

Ne, njerezit e tjere, qe shonim punen tone, dhe qe duam te bejme jeten tone, as nuk dalim ne protesta, as nuk jemi te kenaqur nga drejtimi i vendit.

Problemi jone real, eshte, qe kujt do i japim pushtetin? Kujt do ia heqim?

Njerezit qe sot kerkojne pushtetin jane njerez te ndryshkur nga pushteti. Kane qene pjese e drejtimit te vendit ne tere vitet, dhe ne tere format. Jane njerez qe kane ikur nga drejtimi i vendit me deshtim. Emer per emer.

Dhe njerezit ne keto protesta jane ata qe fund e krye jane partiake, ose mbeshtetes te nje fytyre te caktuar te politikes shqiptare. Nuk jam une, e me shume mundesi nuk je ti qe lexon kete shkrim.

Njerezit qe sot jane ne pushtet, jane me nje sere skandalesh, qe u shperfaqen, por nuk ka asnje te ndeshkuar, asnje pergjegjesi. Ka vetem shkarkime. Si denime te cepi i klases me nje kembe.

Shqiperia eshte nje vend plot probleme, thone drejtuesit kombetare e nderkombetare.

Shqiperia eshte nje vend pa probleme. Problemi i vetem i Shqiperise jane shumica e njerezve shtetare qe e kane keqperdorur dhe shtrydhur e keqdrejtuar nje vend plot me potenciale e me vetem tre milione banore si ky i yni. Ne dhjetra vjet. Per interesat e tyre ngushtesisht personale. Dhe qe sot kembehen e shkembehen me njeri tjetrin duke u ricikluar pa pasur as turpin dhe mencurine per tu zhdukur me ato qe kane perfituar nga ky vend.

Eshte e habitshme se si vendi jone nuk ka arritur ende te prodhoje nje burre shteti. Nje person qe te perdore pushtetin per arsye kombetare. Qe te beje gjerat mire. Qe te eleminoje problemet. Qe tu krijoje shqiptareve nje klime mireqenieje, e bolleku. Shqiperia nuk prodhon burra shteti. Sepse per gjenetiken ballkanike, te mendosh me tutje se dita e neserme eshte tabu. Dhe keshtu, grryerja nga pushteti e ndihmuar nga dielli i tepert vjen shume me shpejt se sa deshira per te bere mire vendin.

Ndaj, Shqiperia nuk ka e as nuk ka per te pasur lufte civile. Ka vetem lufte te shemtuar per pushtet, ku askujt nuk i rruhet te demet qe i ben vendit, askush nuk eshte i prirur per te krijuar klimen e duhur per pune dhe mireqenie, po ngutet e grindet per te pasur levat e pushtetit, pa qene ne shumicen e rasteve as i denje per kete pozite.

Ndaj, sot, me shume se kurre, ka ardhur koha e lind nevoja per nje force te re politike. Njerezish te forte, me shtylle kurrizore e te formuar per te bere mire kete vend te mire por te rrjepur e catrafilosur keqaz.

Duhet me shume pune nga secili, dhe nje force e re politike.

Sfera Shqipe 8: - Vdekja e Onufrit dhe krenat e flamurit

.
.

Shqipëria është një vend me aktivitet të lartë sizmik për nga vetë pozicioni i saj mbi tokë. Dhe kjo do jetë arsyeja, se tjetër nuk gjej, e një prej problemeve më të mëdha që ka vendi ynë. Destabilitetit. Janë vibrimet e tokës ato që sjellin vibrime në çdo lloj fushe, deri dhe te njerëzit, që ndryshe zgjohen e ndryshe flenë, duke krijuar një shoqëri të luhatur, pa pika reference e pa baza të shëndosha ku të ndërtosh besim dhe bëma të mira.
Onufri vdiq. Këtë dhjetor. Për herën e disatë.
Për ata që nuk e dinë fare, Onufri ishte një konkurs ndërkombëtar i arteve pamore, i organizuar nga Galeria Kombëtare e Arteve. Që prej vitit 93 ky organizim shërbeu si pasaportë për vendin tonë, e si urë lidhëse midis arenës sonë artistike dhe asaj të vendeve të tjera.
Papritur, por jo pa precedentë, sepse edhe para disa vitesh u tentua të mbyllej nga ministria në detyrë asokohe, bordi i Galerisë së Arteve dhe drejtori i radhës, vendosën të mbyllin konkursin ndërkombëtar.
Herën e fundit, (vjet, 2017) që e ndoqa, vura re që kishte vërtet probleme. dhe këto probleme sipas antarëve të bordit, domethënë, cilësia e veprave, mosqënia fizike e pjesëmarrësve të huaj, niveli i ulët i organizimit, trajtimi i padrejtë i artistëve shqiptarë në krahasim me artistët e huaj, këto probleme shkaktuan rënien e interesit dhe si pasojë mbylljen e këtij konkursi.
Por pse vallë ra interesi i publikut dhe funksioni i Onufrit? A pyet njeri?
Galeria e Arteve në vend të punojë në drejtim të përmirësimit, rritjes së cilësisë, zhvillimit të mëtejshëm të një organizimi tradicional tashmë, vendos me një të rënë të lapsit e me një mendje vibruese e dridhëse, ta mbyllin fare.
Ngrysesh me Onufër, e gdhihesh pa Onufër. Pa shpjegime. Pa arsye. Pa punuar sipër.
Kjo ngjarje në dukje pa rëndësi është e fundit, por nuk është shfaqja e parë e këtij problemi me vibrim.
Ne kishim bienale të Tiranës, tani nuk kemi më Bienale të Tiranës. kishim Çmim Kadare, me vetëm një fitues, Ernesto Sabato. Kishim çmime letrare me Penë të artë e të argjendtë, per ti zëvendësuar me të tjerë çmime me emra shkrimtarësh, e tani kemi një cmim të vetëm letrar, brenda të cilit frulohen në një supë mishmash, drama, poezi, e prozë bashkë. Kishim Festival Pranvere, tani s'ka më te tillë. Kishim Top Fest, tani jo më.
Ngremë sisteme arsimore, për ti zëvendësuar me të tjera sisteme. Shkruajmë ngjarjet per ti zëvendësuar me të tjera versione.
Kishim shelgje dhjetra, që i zëvendësuam me palma, që I zëvendësuam me pisha, e me të tjera pemë të rastit.
E kështu vazhdon ky terren i luhatur, vibrant, drejt çoroditjes, duke shkundur e rrokullisur sa herë të jetë e mundur, çdo lloj tradite, institucioni, duke shkatërruar çdo lloj filizi, për ta zëvendësuar me një të ri, që nesër ta zëvendësojme me një edhe më të ri.
Ndaj në këtë vend punët nuk ecin drejt, sepse secili që vjen në drejtimin e një pushteti, vendi, institucioni, organizimi, nuk ruan dhe zhvillon traditën e krijuar, nuk punon ta përmirësojë, por e shkatërron për të shpikur një traditë të vetën.
Ja pse, nën luhatjet e këtyre lloj tërmetesh, që, në emër të origjinalitetit nuk kanë truall fare tashmë ku të mbështeten, ja pse në vendin tonë nuk ka mendim të formuar, shkollë, traditë, vazhdimësi, por ka shpikje dhe rishpikje të sdiseçasë.
Në këtë truall mbin vetëm mosbesimi, dyshimi, cinizmi, dhe ndërtesat e projektet kioska, ku kioskat edhe pse ikën nga qytetet, mbinë si mendimekioskë në kokëkioskat e rastit.
Këto vibrime e dyzime me siguri bëjnë edhe që shqiponja të ketë dy krena, kombi të ketë dy trungje, deri dhe Shqipëria të ketë dy emra, një për vete e një për botën.
Dhe shqiptarët enden nëpër këtë terren vibrant duke kërkuar përjetësisht vetveten.

SFERA SHQIPE 7 - Dëshmorët dhe shqiptarët

Në rrjedhën e ngjarjeve të pas diktaturës, fryma që mbuloi mendjet dhe sytë e çdo shqiptari ishte ajo e revanshizmit. Urrejtja për diktaturen nuk mori kurrë një formë të caktuar të qartë e të pastër, nuk u kurkuan kurrë të vërtetat, nuk u vërtetuan personazhet, nuk u gjykua mbi ngjarjet. Nuk u pyet kurrë pse ne shqiptarët lejuam dhe duruam dyzetepesë vite dhunë diktatoriale në shpinë. Por, në vend të përballjes me veten dhe historinë, u la i lirë pasioni psikoemocional të shpërthente ndaj gjithçkaje që kishim krijuar e qe kishte ekzistuar para dhe gjatë dyzetepesë viteve para ‘’90.
Kështu, turma të tëra psiqiko emocionale,thyen xhamat, thyen pemët, thyen përkujtimoret historike, u morën vendime politike për të "thyer tokat, dhe pronat shtetërore në shumë copa të përfitueshme'.
thyerja si shfryrje zhvlerësoi thyerjen simbolike të bustit të diktatorit.
U thye dhe shkaterrua kësisoj, dëshira për të dëgjuar dhe gjykuar çka ndodhur në këto dyzetepesë vjet, e si pasojë u urrye me shumë passion, mbi të gjitha, vetë shqiptari dhe Shqiperia. 
Në vazhdën e kësaj çmendurie kolektive, u sulmua, tall, zhvlerësua, injorua, dhe lufta nacional-çlirimtare, dhe vetë dëshmorët, duke arritur dhe të bëhej humor me dëshmorët dhe me luftën, duke u sugjeruar që luftë s’ka pasur, e që e tërë historia është një farsë. Sikur lufta të ishte kapital i diktatorit Hoxha dhe klaneve komuniste, jo e një populli të tërë.
Ne jemi një popull që tallet me dëshmorët e tij. 
Sot që po flasim e shkruajmë, asnjë njeri i vetëm nga ne, nuk e çon në mend të ngrihet të luftojë për vendin në rast lufte. Të tërë madje, e kanë mendjen si të arratisen nga vendi i tyre. 
Por, para shtatëdhjetë vjetësh, njerëz, të rinj e të reja, shqiptare, u çuan dhe dolën në luftë kundër pushtuesit. Partizanë a ballistë qofshin. Dolën në luftë realisht me opinga, e me barkun tharë. Me kulaçe e dhallë. Vetëm në familjen time të madhe kanë luftuar shtatë paraardhes, kanë vdekur tre, dhe jane plagosur dy të tjerë, thënë kjo për ilustrim historic konkret. Të tillë ka çdo familje thuajse. 
Sa frymë e poshtër dhe e ndyrë i është injektuar këtij kombi që tallet e injoron e përbuz të vdekurit e tij? 
A ka pasur thika pas shpine? A ka pasur luftë civile? A ka pasur tradhëtira dhe poshtërsira? A ka pasur brenda ushtrisë së organizuar shitblerje dhe tradhëti? A ishte konferenca e Mukjes një simbol i përçarjes së shqiptareve me veten e tyre saktë si shqiponja me dy krena? Një symbol I tradhëtisë kombetare? Sigurisht që të tëra jane, nën pluhurin e historisë, të vërteta.
Por, po aq të vërteta janë jetët që janë dhënë për këtë vend, dhe plumbat që janë marrë dhe shtënë për këtë vend. 
Ata dëshmorët, lufta, nuk është ajo që kemi parë e dëgjuar nëpër skeçe humori. As ajo që kemi parë nëpër filmat e propagandës. Por është ai momenti i veçantë, mistik, kur një njeri merrte vendimin ti bashkohej luftës për atdhe.  
Lufta nacional-çlirimtare ishte e vërtetë, pavarësisht ç’mund të thonë sot mendjet surrogate të dijes se rreme nga pozicionet e tyre të jetës komode të shekullit tonë.
Lufta ishte e vërtetë, dhe ishte ajo që mund të dëgjohet ende sot nga goja dhe kujtimet e ndonjë veterani të mbetur gjallë e me mendje të kthjellët. 
Ndaj, rruga drejt një Shqipërie më të mirë, kalon detyrimisht nga guri i themelit, gjaku i atyre të vdekurve, shumë prej tyre gati fëmije, që dolën në luftë, pa pretendimin absurd e megaloman që të fitonin mbi Gjermaninë naziste, siç ca shqiptarë pasardhes të dhjamosur mendojnë e ironizojnë sot, por dolën në luftë si kamikazë, për të mbrojtur vendin e tyre. Dhe dhanë jetën për të. 
Sa më shpejt të kthjellohemi nga perdet e vetëmohimit dhe vetëpërbuzjes që na i kanë futur në kokë në shplarjen e truve tërë këto vite të pas ’90, aq më karakter tregojmë, e aq më pak kompromise do lejojmë që të bëhen në shpinën e vendit tonë të bukur, të mirë, e të mjerë.